Lijden in de ogen durven kijken maakt het hart zacht

Getuigenis Bearing Witness Ierland – door Oscar Römer 

Geboren op het eiland Curaçao, dat 269 jaren slavernij heeft beleefd, ken ik de woede om een geschiedenis van eeuwenlange onderdrukking, waarin mensen hun identiteit wordt afgepakt en zij tot nummers worden gedecimeerd, heel goed. Vele trauma’s van de gestolen baby’s zijn mij niet vreemd. De histories van de Ierse adoptiekinderen deden mij gelijk denken aan, die van de afstammelingen van de tot slaaf gemaakten op Curaçao.

De Ierse tienermoeders moesten van de nonnen slavenarbeid verrichten en hun baby’s werden afgepakt en verkocht. De ongehuwde jonge dames hadden straf verdiend omdat ze volgens de Roomse Kerk een doodzonde hadden gepleegd. Mijn Afrikaanse voorouders waren volgens Christenen (Martin Luther 1483-1546) afstammelingen van de vervloekte Cham en daarmee was de grootschalige Slavernij uit Afrika meteen gelegitimeerd (12,5 Miljoen). 

Veerkracht

Tijdens de retraite Bearing Witness to Ireland’s Mother and Baby Institutions in Ierland was ik getuige van groot lijden. Dagelijks werden er luistercirkels gehouden, waar we onze ervaringen deelden. Het luisteren en delen met elkaar gaf mij een ruimtelijk en liefdevol gevoel. We hoorden de getuigenissen van 7 adoptiekinderen over de instituten van de nonnen waar baby’s van jonge ongehuwde moeders werden gestolen. Het viel mij gelijk op dat de meeste Ieren ras-vertellers zijn en daar kan ik echt van genieten. De verhalen van de geadopteerde kinderen, die nu krachtige volwassenen zijn, raakten mij diep. Tegelijkertijd kreeg ik hoop en inspiratie van de veerkracht van deze survivors. De meesten van de getuigen waren terecht nijdig over het lot, dat Kerk en Staat hen had toebedeeld. Vele van deze gestolen baby’s zijn activisten geworden en vechten voor rechtvaardigheid en erkenning. Ondanks dat deze adoptieslachtoffers volwassen zijn zag ik, doordat ze zich kwetsbaar durfden op te stellen, ook het kind in hen en dat ontroerde mij. 

Een ongelijke strijd om identiteit…, naamloze babylijkjes …, geheime massagraven…, het geluid van schrapende scheppen…, een schreeuwput voor vluchtgrage meisjes …, een meisje van twaalf verkracht door haar dronken vader …, honderd baby’s doodstil in een zaal waar je een speld kon horen vallen… 

Boven in de instelling woonden de nonnen in een zonnig paradijs, beneden was de hel, daar crepeerden de zondige meisjes met hun prille vruchten in duisternis. Een afschuwelijk verleden en verbijsterend omdat niemand van de kerk, het boetekleed durft aan te trekken, aangezien er dan schadeclaims dreigen. Het draait altijd om geld. 

Al ben ik niet gelovig, ik vind het een toffe vertelling, dat Jezus de tollenaars met de zweep de Tempel uit petste. De nonnen hebben niet één snipper bewijs van hun misdaden achtergelaten, alle papieren zijn verbrand. Alleen bergen sleutels bleven in hun instellingen achter; alles ging achter slot en grendel. Deze meisjes waren onschuldige gevangenen, sommige kwamen nooit meer vrij. Er moet toch ergens één Ierse non te vinden zijn die spijt betuigt? 

Philomena

Ik bid voor deze nonnen, de baby’s komen sowieso in Sukhavati. 

Hildegard Mc Nulty, abdis van Mother and Baby Home Sean Ross, vroeg in 1994 20.000 Ierse pond voor een graf aan het adoptiekind Michael Hess. Hess, die terminaal was, wilde in Sean Ross ter aarde besteld worden, opdat zijn biologische moeder hem op een dag daar terug kon vinden. Zijn zoektocht en die van zijn geboortemoeder is verfilmd in Philomena.

Een van de gejatte baby’s, laten we haar Claartje noemen, verhaalde dat mindfulness een coming home voor haar was. Vroeger voelde zij zich nergens thuis, niet bij haar adoptiefamilie en niet bij de biologische familie. Claartje betoogde, dat ze de survivors meer mindfulness gunt maar, dat het niet mindful is om dit van de daken te schreeuwen. “Find your own lamp and the inner capacity to refuge”, besloot Claartje. Ik ben ook van mening dat de sleutel van het geluk niet buiten jezelf te vinden is. “Samsara is the mind turned outwardly, lost in projections. Nirvana is the mind turned inwardly recognizing its true nature” (Dudjom Rinpoche 1904-1987)